تمام گرانی های دولت نهم ناشي از سوء مديريت است
افزایش یکباره قیمت پیاز در طی روز های گذشته یادآور تمام نابسامانی های اقتصادی ایران در طول چند سال اخیر است. به گزارش کلمه در روزهای اخیر قیمت پیاز از مرز هر کیلو هزار تومان نیز عبور کرد. این در حالی است که خبرگزاری مدافع دولت نهم،فارس اعلام کرد که :" از اوایل امسال واردات پیاز از ترکیه آغاز شده است و تا حدی توانسته جلوی افزایش بیش از حد قیمت این محصول را بگیرد."! اما آنچه در پی افزایش قیمت و کمیابی پیاز در اذهان تداعی می شود عدم برنامه ریزی مناسب بلند مدت و حتی میان مدت در بخش کشاورزی که باعث شده از یک سوآنقدر مازاد تولید سیب زمینی داشته باشیم که دولت آن را کیسه کیسه و رایگان بین مردم پخش کند و از سوی دیگر عرضه پیازآنقدر کم باشد که قیمت بالای آن اشک خریداران را درآورده است.
بنابراین گزارش گرانی های یکباره و کمیابی برخی از کالاها در دولت نهم بار اول نیست که در مدیریت دولت نهم بر اقتصاد کشور رخ می دهد. در اولین سال دولت نهم افزایش یکباره قیمت گوجه فرنگی باعث شد که رییس جمهور برای رهایی از سوالات خبرنگاران، اظهار کند که قیمت گوجه زیاد هم گران نشده و در محله سکونت آن وقت ایشان - نارمک- گوجه خیلی هم ارزان است!
اما گرانی گوجه فقط به آن زمان محدود نشد و در زمستان سال 86 - دومبن سال دولت نهم- بار دیگر قیمت جناب گوجه فرنگی گران شد و رکورد کیلویی 2500 تومان را به جای گذاشت ، و گوجه فرنگی تا اوخر فروردین 87 قیمت گزاف خویش را به مرحمت سیاست های نادرست کشاورزی و اقتصادی دولت حفظ نمود.
اما هنوز مدتی از بحران قیمتی گوجه فرنگی سپری نشده بود که، در اردیبهشت ماه 87 در پی کمیاب شدن برنج در بازار، قیمت این محصول به یکباره به کیلویی فراتر از پنج هزار تومان رسید و روزنامه اعتماد ملی این گرانی را یک غوغای قیمتی در بازار خواند و در ادامه نوشت،"چون اطلاعات موجود نشان می دهد که با محاسبه قیمت جهانی برنج و حقوق گمرکی این محصول حداقل با 100 درصد افزایش قیمت در بازار در اختیار متقاضیان قرار می گیرد." و البته یکی از اصلی ترین دلایل این است که مدیریت اقتصاد به گونه ای شکل گرفته است که دلالان می توانند تا بدین حد و در اوج آسودگی مانور بدهند. هرچند قبل بروز چنین معضلی برخی از نمایندگان مجلس با ارائه تذکر به وزارت بازرگانی خواستار جلوگیری از رشد قیمت برنج شده بودند. اما در هرصورت عدم توجه به توصیه کارشناسان باعث شد که نشریات چنین بنویسند: "در حال حاضر برنج به کابوس بازار تبدیل شده است و روی مرز 5 هزار تومان رژه میرود."
در آستانه سومین سالگرد پیروزی دکتر احمدی نژاد در انتخابات ریاست جمهوری ،چای خشک و قند نایاب شد، به گونه ای خبرگزاری ها در دوازده خردادماه87 از جهش قیمت چای از هرکیلو 6 تا 7 هزار تومان به بین 25 تا 30 هزار تومان عرضه خبر دادند و فارس نوشت: " قند که هرکیلو بین 700 تا 800 تومان بود امروز با بروز شایعه به بالای 2 هزار تومان در هرکیلو رسید."
در همین حال تابناک در همان روز نوشت:"در شهرهای سی سخت ویاسوج از دیروز تا حالا شایعه شده که قیمت نمک و قند گران می شود که مردم با هجوم به مغازه ها نمک و قندها را خالی کردند به گونه ای که هم اکنون نمک در این شهرها نایاب شده است."
در دی ماه سال گذشته بود که به ناگاه پودر شوینده در بازار کمیاب و بعضاً نایاب شد. در شرایطی که گمانه زنی های مختلف درباره علت کمبود ناگهانی پودر در بازار ادامه داشت،در حالی که برخی از اعضای انجمن صنایع شوینده و بهداشتی علت کمبود ناگهانی پودرهای شوینده را برنامه ریزی نامناسب دولت و عدم پرداخت به موقع یارانه آن به تولیدکنندگان عنوان میکردند. پودرشوینده دستی ظرف حدود سه ماه- خرداد تا شهریور ماه سال 87- رشد3/202 درصدی قیمت و پودرشوینده ماشینی در مدت مشابه 6/165 رشد قیمت داشت، به طوری که بهای پودر دستی طی مدت مورد بررسی از 215 به 650 تومان و بهای نوع ماشینی آن از 320 به 850 تومان افزایش یافت.
این در حالی بود که ردپای ضعف مدیریتی در این تلاطم بازار هم دیده می شد و برخی از کارشناسان،قاچاق این محصول به خارج از کشور را از جمله دلایل کمبود و گرانی پودر عنوان کردند.
اما بازار کالا که از ناهماهنگی ها و ضعف مدیریتی در دولت همچنان در تب و تاب بود. در نوزدهم مردادماه سال گذشته روزنامه سرمایه ای در گزارشی از افزایش یکباره قیمت رب در بازار خبر داد و نوشت:" افزایش قیمت رب در شرایطی رخ داده که قیمت گوجه فرنگی نسبت به گذشته کاهش یافته است به گونه ای که قیمت عمده فروشی هر کیلو گوجه فرنگی برای استفاده در کارخانه های تولید رب به 150 تومان رسید.براساس این گزارش هر قوطی یک کیلویی رب که در ابتدای سال به قیمت 1200 تا 1300 تومان به دست مصرف کننده می رسید اواخر بهار به قیمت 1400 تا 1600 تومان افزایش یافت و در حال حاضر نیز قیمت قوطی رب یک کیلویی در مارک های مختلف از 1800 تا 2100 تومان متغیر است. دفتر آمارهای اقتصادی بانک مرکزی نیز از افزایش 5/12 درصدی متوسط نرخ خرده فروشی رب در تیرماه امسال خبر داده است."
در بیستم دیماه 87 ایسنا از افزایش یکباره قیمت مرغ در بازار خبر داد ،"هم اینک قیمت هر کیلوگرم مرغ کشتار روز 2 هزار و 640 تومان، قیمت هر کیلوگرم مرغ از درب کشتارگاه 2 هزار و 400 و قیمت هر کیلوگرم مرغ زنده نیز یک هزار و 700 تومان است.
تمام این کمیابیها، گرانیها و رنج و محنت اقشار مستضعف و کم درآمد در حالی رخ می داد که روز به روز بر درآمدهای نفتی کشور افزوده می شد و علی رغم این رونق درآمدهای نفتی نه تنها هیچ گشایشی در امور معیشتی مردم دیده نشد بلکه شهروندان هرلحظه گوش به زنگ بودند تا در سر صفی حاضر شوند و کالایی که کمیاب شده یا قرار است کمیاب شود را تهیه کنند.
هر چند نباید فراموش کرد که گرانی و کمیابی اقلام مختلف در برخی از مناسبتها همچون نوروز وشب یلدا از دیگر نمودهای بی برنامگی دولت حاضر در تامین، توزیع و پیش بینی و مدیریت تنگناهای اقتصادی است که گاها برخی از مدیران با فرافکنی و انداختن تقصیر برعهده دیگران، از نمایندگان مجلس گرفته تا بقال، محل، سعی در تبرئه خود داشته اند.